{"id":6277,"date":"2024-01-15T08:06:43","date_gmt":"2024-01-15T08:06:43","guid":{"rendered":"https:\/\/www.zelazkow.pl\/?page_id=6277"},"modified":"2024-02-19T09:10:33","modified_gmt":"2024-02-19T09:10:33","slug":"atrakcje-i-zabytki","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/www.zelazkow.pl\/?page_id=6277","title":{"rendered":"Atrakcje i zabytki"},"content":{"rendered":"\t\t<div data-elementor-type=\"wp-page\" data-elementor-id=\"6277\" class=\"elementor elementor-6277\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<section class=\"elementor-section elementor-top-section elementor-element elementor-element-844ae43 elementor-section-boxed elementor-section-height-default elementor-section-height-default\" data-id=\"844ae43\" data-element_type=\"section\" data-settings=\"{&quot;jet_parallax_layout_list&quot;:[]}\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-container elementor-column-gap-default\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-column elementor-col-100 elementor-top-column elementor-element elementor-element-caaf54f\" data-id=\"caaf54f\" data-element_type=\"column\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-widget-wrap elementor-element-populated\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-f11d39b elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"f11d39b\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t<style>\/*! elementor - v3.18.0 - 20-12-2023 *\/\n.elementor-heading-title{padding:0;margin:0;line-height:1}.elementor-widget-heading .elementor-heading-title[class*=elementor-size-]>a{color:inherit;font-size:inherit;line-height:inherit}.elementor-widget-heading .elementor-heading-title.elementor-size-small{font-size:15px}.elementor-widget-heading .elementor-heading-title.elementor-size-medium{font-size:19px}.elementor-widget-heading .elementor-heading-title.elementor-size-large{font-size:29px}.elementor-widget-heading .elementor-heading-title.elementor-size-xl{font-size:39px}.elementor-widget-heading .elementor-heading-title.elementor-size-xxl{font-size:59px}<\/style><h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Zabytki i warto\u015bci kulturowe<\/h2>\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-82f85fd elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"82f85fd\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t<style>\/*! elementor - v3.18.0 - 20-12-2023 *\/\n.elementor-widget-text-editor.elementor-drop-cap-view-stacked .elementor-drop-cap{background-color:#69727d;color:#fff}.elementor-widget-text-editor.elementor-drop-cap-view-framed .elementor-drop-cap{color:#69727d;border:3px solid;background-color:transparent}.elementor-widget-text-editor:not(.elementor-drop-cap-view-default) .elementor-drop-cap{margin-top:8px}.elementor-widget-text-editor:not(.elementor-drop-cap-view-default) .elementor-drop-cap-letter{width:1em;height:1em}.elementor-widget-text-editor .elementor-drop-cap{float:left;text-align:center;line-height:1;font-size:50px}.elementor-widget-text-editor .elementor-drop-cap-letter{display:inline-block}<\/style>\t\t\t\t<p>Gmina ma r\u00f3wnie\u017c bogat\u0105 przesz\u0142o\u015b\u0107. Czasy historyczne gminy \u017belazk\u00f3w si\u0119gaj\u0105 wczesnego \u015bredniowiecza, kiedy to tereny po\u0142o\u017cone na p\u00f3\u0142nocny &#8211; wsch\u00f3d od Kalisza stanowi\u0142y zaplecze os\u0142aniaj\u0105ce sam Kalisz. W tym czasie ukszta\u0142towa\u0142y si\u0119 tzw. osady s\u0142u\u017cebne, kt\u00f3rych ludno\u015b\u0107 \u015bwiadczy\u0142a us\u0142ugi na rzecz ksi\u0119cia. Jedn\u0105 z takich osad by\u0142y wymieniane Z\u0142otniki (obecne Z\u0142otniki Ma\u0142e i Z\u0142otniki Wielkie). Wed\u0142ug tekst\u00f3w \u017ar\u00f3d\u0142owych z 1388 roku \u00f3wczesne S\u0142otniki trudni\u0142y si\u0119 obr\u00f3bk\u0105 z\u0142ota i srebra, a tak\u017ce wyrobem ozd\u00f3b i innych przedmiot\u00f3w. Podczas potopu szwedzkiego i tocz\u0105cej si\u0119 wojny tereny obecnej gminy zosta\u0142y zniszczone, dopiero w 2 po\u0142owie XVIII wieku nast\u0105pi\u0142 rozkwit gospodarczy upad\u0142ych wsi, a to za spraw\u0105 rz\u0105d\u00f3w Radoli\u0144skich, kt\u00f3rzy obj\u0119li w posiadanie wi\u0119kszo\u015b\u0107 okolicznych miejscowo\u015bci. Po pierwszej wojnie \u015bwiatowej okolice ziemi kaliskiej wesz\u0142y w sk\u0142ad wojew\u00f3dztwa \u0142\u00f3dzkiego, a \u017belazk\u00f3w i okoliczne wioski nale\u017ca\u0142y do gminy Zbor\u00f3w. Z kolei II wojna \u015bwiatowa przynios\u0142a nast\u0119pne zmiany. Dekret o reformie rolnej doprowadzi\u0142 do rozparcelowania wielkich maj\u0105tk\u00f3w ziemskich i podzia\u0142u ziemi mi\u0119dzy ch\u0142op\u00f3w. Gmina kilkakrotnie zmienia\u0142a swoj\u0105 siedzib\u0119, pocz\u0105tkowo mie\u015bci\u0142a si\u0119 w Zborowie, p\u00f3\u017aniej w Tykad\u0142owie,\u00a0 a\u017c wreszcie przenios\u0142a si\u0119 do zabytkowego pa\u0142acyku Radoli\u0144skich w \u017belazkowie.<\/p><p>Swoje korzenie w gminie \u017belazk\u00f3w ma pisarka Maria D\u0105browska, kt\u00f3rej po\u015bwi\u0119cone jest muzeum w Russowie za\u0142o\u017cone w 1971 roku. Muzeum prezentuje sta\u0142\u0105 ekspozycj\u0119 ukazuj\u0105c\u0105 biografi\u0119 i tw\u00f3rczo\u015b\u0107 pisarki, histori\u0119 \u201eNocy i Dni\u201d, a tak\u017ce \u017cycie ziemia\u0144skiego dworku z prze\u0142omu XIX i XX wieku. Murowany dw\u00f3r pochodzi z po\u0142owy XIX wieku, albowiem po zniszczeniach z lat II wojny \u015bwiatowej zosta\u0142 odbudowany w odmiennym kszta\u0142cie architektonicznym. Obok dworku mie\u015bci si\u0119 park krajobrazowy, kt\u00f3ry z innymi obiektami tworzy ekspozycj\u0119 etnograficzn\u0105 dawnego, drewnianego budownictwa ludowego Ziemi Kaliskiej. W sk\u0142ad ekspozycji wchodz\u0105: zagroda kaliska tr\u00f3jbudynkowa (cha\u0142upa w\u0105skofrontowa z 1870r. stodo\u0142a z 2 po\u0142owy XIX w. i obora z ko\u0144ca XIXw.), spichlerz tzw. so\u0142ek,\u00a0 cha\u0142upa wyrobnika z po\u0142owy XIX w. oraz spichlerz dworski zbudowany w 1800r.<\/p><p><u>Ponadto warto zobaczy\u0107:<\/u><\/p><p>Ko\u015bci\u00f3\u0142 p.w. \u015bw. Andrzeja Aposto\u0142a w Borkowie Starym pochodz\u0105cy z 1710 roku. Jest to drewniany ko\u015bci\u00f3\u0142 w stylu barokowym. Wewn\u0105trz \u015bwi\u0105tyni znajduj\u0105 si\u0119 trzy barokowe o\u0142tarze drewniane, rze\u017abione polichromowane ze z\u0142oceniami z okresu XVIII wieku.<\/p><p>Dw\u00f3r w Biernatkach pochodz\u0105cy z XIX wieku pobudowany przez dziedzica Gustawa Heinricha Maetschke. Obok dworu znajduje si\u0119 park krajobrazowy, uformowany w ko\u0144cu XIX wieku. Przy wje\u017adzie do parku zachowa\u0142a si\u0119 brama z lat 20 XX wieku w formie wysokich s\u0142up\u00f3w zwie\u0144czonych kulami.<\/p><p>Ko\u015bci\u00f3\u0142 Niepokalanego Pocz\u0119cia w Goliszewie \u2013 ko\u015bci\u00f3\u0142 zosta\u0142 zbudowany i konsekrowany w 1840 roku na miejscu poprzedniego drewnianego ko\u015bci\u00f3\u0142ka z 1750 roku. Nowy ko\u015bci\u00f3\u0142 zaprojektowa\u0142 architekt Franciszek Reinstein. Jest to budynek klasycystyczny, murowany, otynkowany, jednonawowy. O\u0142tarz g\u0142\u00f3wny stanowi wizerunek Matki Boskiej Niepokalanej z po\u0142owy XIX wieku. Przed ko\u015bcio\u0142em znajduje si\u0119 murowana dzwonnica z II po\u0142owy XIX w.<\/p><p>Ko\u015bci\u00f3\u0142 p.w. Marii Magdaleny w Kokaninie &#8211; pierwsza wzmianka o istniej\u0105cym ko\u015bciele p.w. \u015bw. Marii Magdaleny pochodzi z 1390 r. W ko\u0144cu XVI w. Kokanin sta\u0142 si\u0119 w\u0142asno\u015bci\u0105 kaliskiego zgromadzenia jezuit\u00f3w, kt\u00f3rzy wybudowali na miejscu starej \u015bwi\u0105tyni drugi, drewniany ko\u015bci\u00f3\u0142 p.w. \u015bw. Marii Magdaleny i Ignacego Loyoli.\u00a0Konsekracja jego nast\u0105pi\u0142a w 1667r. Trzeci z kolei ko\u015bci\u00f3\u0142, wzniesiony r\u00f3wnie\u017c przez jezuit\u00f3w tym razem jako murowany, jest notowany w 1753 r. Dotrwa\u0142 on do 1881 r., kiedy sp\u0142on\u0105\u0142, a na jego miejscu w latach 1882 \u2013 1890, wzniesiono nowy ko\u015bci\u00f3\u0142, murowany z ceg\u0142y. Ko\u015bci\u00f3\u0142 wybudowany\u00a0w stylu neogotyckim\u00a0jest jednonawowy z prezbiterium na\u00a0planie\u00a0wyd\u0142u\u017conego owalu i z kwadratow\u0105 dwukondygnacyjn\u0105 wie\u017c\u0105, zwie\u0144czon\u0105 he\u0142mem z iglic\u0105. Wewn\u0105trz ko\u015bcio\u0142a znajduj\u0105 si\u0119 trzy jednolite, neogotyckie o\u0142tarze z prze\u0142omu XIX i XX stulecia.<\/p><p>Zesp\u00f3\u0142 dworski w \u017belazkowie zosta\u0142 wzniesiony w 2 po\u0142owie XVII wieku dla \u00f3wczesnych w\u0142a\u015bcicieli wsi \u2013 Radoli\u0144skich. W sk\u0142ad zespo\u0142u wchodzi\u0142y: dw\u00f3r z dziedzi\u0144cem, park krajobrazowy oraz budynki folwarczne. Dw\u00f3r powsta\u0142 w 2 po\u0142owie XVIII w., w latach 1796-1798 zosta\u0142 cz\u0119\u015bciowo przebudowany wed\u0142ug projekt\u00f3w opracowanych przez znanego architekta warszawskiego, Fryderyka Alberta Lessela. Ca\u0142o\u015b\u0107 za\u0142o\u017cenia cechuje si\u0119 symetryczn\u0105 organizacj\u0105 z osi\u0105 przechodz\u0105c\u0105 przez park, dw\u00f3r i bram\u0119 wjazdow\u0105. Dw\u00f3r zwr\u00f3cony na wsch\u00f3d fasad\u0105 frontow\u0105 jest budynkiem parterowym z pi\u0119trem w mansardzie. Zbudowano go na planie prostok\u0105ta i zaopatrzono w czterokolumnowe ganki umieszczone na osi obu fasad.\u00a0W latach 1974-1979 przeprowadzono gruntowny jego remont.\u00a0<\/p><p>Ponadto na terenie gminy znajduj\u0105 si\u0119 dwa miejsca strace\u0144 z lat II wojny \u015bwiatowej. Pierwsze zlokalizowane jest w lesie ci\u0105gn\u0105cym si\u0119 w stron\u0119 Biernatek, mia\u0142 tam miejsce mord dokonany przez hitlerowc\u00f3w w 1941 roku na 125 \u017bydach przywiezionych z Kalisza samochodem przystosowanym do trucia spalinami. Drugie miejsce znajduje si\u0119 przy drodze prowadz\u0105cej do Ro\u017cd\u017ca\u0142. W 1945 roku w skarszewskim lesie zamordowano 60 cz\u0142onk\u00f3w ruchu oporu z Kalisza i Ostrowa Wielkopolskiego.<\/p><p>\u00a0<\/p>\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Zabytki i warto\u015bci kulturowe Gmina ma r\u00f3wnie\u017c bogat\u0105 przesz\u0142o\u015b\u0107. Czasy historyczne gminy \u017belazk\u00f3w si\u0119gaj\u0105 wczesnego \u015bredniowiecza, kiedy to tereny po\u0142o\u017cone na p\u00f3\u0142nocny &#8211; wsch\u00f3d od Kalisza stanowi\u0142y zaplecze os\u0142aniaj\u0105ce sam Kalisz. W tym czasie ukszta\u0142towa\u0142y si\u0119 tzw. osady s\u0142u\u017cebne, kt\u00f3rych ludno\u015b\u0107 \u015bwiadczy\u0142a us\u0142ugi na rzecz ksi\u0119cia. Jedn\u0105 z takich osad by\u0142y wymieniane Z\u0142otniki (obecne Z\u0142otniki [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":8,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"footnotes":""},"folder":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.zelazkow.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/6277"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.zelazkow.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.zelazkow.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.zelazkow.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/8"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.zelazkow.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=6277"}],"version-history":[{"count":55,"href":"https:\/\/www.zelazkow.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/6277\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":7401,"href":"https:\/\/www.zelazkow.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/6277\/revisions\/7401"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.zelazkow.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=6277"}],"wp:term":[{"taxonomy":"folder","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.zelazkow.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ffolder&post=6277"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}